College van Burgemeester en Wethouders
T.a.v.: Mw. N. Hoorn
Wezep, 10 november 2011.
Betreft: Uw persbericht d.d. 26.10.2011 en procesvoorstel d.d. 28.10.2011 aangaande
herbestemming van de Willem de Zwijger Kazerne.
Geachte mevrouw Hoorn,
Op 21 oktober 2011, heeft een afvaardiging van het buurtcomité op uw verzoek om in gesprek te gaan een procesvoorstel te bespreken, akte de présence gegeven. Bij aankomst bleek dat u gebruik wenste te maken van een onafhankelijk technisch voorzitter dhr. Schaafsma, ook een afvaardiging van Delta Wonen had uitgenodigd, één van de initiatiefnemers en een buurtbewoonster om de emotie mee te bespreken. Dat laatste is feitelijk niet aan de orde geweest. Dat u ons confronteerde met meerdere gasten was voor ons een onaangename verrassing.
Inmiddels hebben wij het persbericht (26.10.2011) van het college en van u een “procesvoorstel (28.10.2011) herbestemmen “Willem de Zwijger” kazerne” ontvangen. Wij moeten helaas vaststellen dat uw term „bespreking‟ meer tot een dictaat is verworden. In genoemd gesprek heeft u bij herhaling aangegeven dat wij (het buurtcomité) moeten luisteren naar uw procesvoorstel en niet moeten blijven vasthouden aan het gegeven mandaat van de buurt aan het buurtcomité verwoord in onze bijdrage op de informatiebijeenkomst d.d. 18.10.2011.
Wij zijn van mening dat uw schriftelijke weergave (persbericht en procesvoorstel) van dit gesprek niet overeenkomt met de zaken die wij in het gesprek van 21 oktober jl. hebben aangedragen en belangrijk vinden. Wij delen daarom ook volstrekt niet uw conclusie dat in goed overleg het door uw omschreven procesvoorstel is afgesproken. Sterker, wij hebben zeker meer dan tienmaal aangegeven waar u als wethouder op moet aansturen: Formuleren van gemeentelijk beleid voor arbeidsmigranten uit de MOE-landen. En daarmee niet akkoord zijn met uw procesvoorstel.
Wij vinden het daarom niet in ons belang om op deze wijze verder met u in gesprek te gaan als u toch niet open staat voor onze mening. In deze open brief (dit omdat u ervoor heeft gekozen om een verslag niet eerst door de betreffende deelnemers te ratificeren, maar kiest voor directe publicatie) zetten wij een aantal punten nogmaals op een rij, want ook aan onze reactie, persbericht d.d. 26.10.2011, gaat u geheel voorbij. Gelukkig hebben wij van enkele gemeenteraadfracties al vragen gekregen hoe het nu precies zit gelet op de contradictie in de persberichten van u en van het buurtcomité. Daarom zenden wij deze open brief gelijktijdig aan de voorzitters van de gemeenteraadfracties.
Geen draagvlak rondom de herbestemming
Het buurtcomité heeft op een door haar belegde vergadering op 12 oktober 2011 mandaat uit de buurt van Willem de Zwijger (bewoners van: de naastgelegen woonwijk, de Zuiderzeestraatweg, Hoeloosweg, Achterkamp, Voorkamp en Hegenbos) gekregen zich met het, inmiddels bekende, voorstel te presenteren op de informatiebijeenkomst op 18 oktober 2011.
Rondom de herbestemming van de Willem de Zwijger kazerne voor het huisvesten van EU flexwerkers in de Willem de Zwijger kazerne, was geen draagvlak, is geen draagvlak en zal er ook niet komen.
Ook de polls van Veluweland, huis-aan-huis en de site van de Willemdezwijgerkazerne.nl zijn percentages „tegen herbestemming‟ te vinden van respectievelijk 87%, 76% en 93%. Dit is eveneens een uiting dat er geen draagvlak is voor het College en de gemeenteraad van belang om daadwerkelijk tot herbestemming over te gaan.
De gemeenteraad heeft aangegeven eerst de mening van de buurt te willen aanhoren alvorens tot definitieve besluitvorming over te gaan. Er is een onmiskenbaar signaal afgegeven dat de buurt dit initiatief niet wilt (76-93% tegen, is geen twijfelgeval meer). Het huidig bestemmingsplan bestaat en de gemeente is niet verplicht tot wijziging over te gaan indien een aanvraag hiervoor wordt gedaan. Wij vertrouwen erop dat indien de gemeenteraad naar de steun van de buurt zoekt en dit niet vindt, er geen wijziging in het bestemmingsplan zal plaatsvinden (waarom wordt er anders naar de mening gevraagd en hoe serieus neemt men dan haar kiezers?).
Wij hameren op beleid
Zoals wij aangaven op de informatiebijeenkomst op 18 oktober jl is dat wij gemeentelijk beleid inzake arbeidsmigranten uit de MOE-landen van zeer groot belang achten voordat er überhaupt over een aanvraag voor herbestemming waar dan ook in de gemeente gesproken kan worden. U heeft in de bijeenkomst van 21 oktober jl. volmondig toegegeven dat de gemeente Oldebroek geen geformuleerd beleid heeft voor arbeidsmigranten afkomstig uit de MOE-landen.
U geeft wel aan dat u de plicht voelt om op het verzoek van een initiatiefnemer in principe positief te willen reageren die een pand wil aankopen waarop een andere bestemming rust dan waarvoor een initiatiefnemer de aankoop in volle omvang voor wil gebruiken. U gaat daarmee in uw gedicteerde procesbeschrijving volledig voorbij aan het feit dat wij het recht hebben om daar bezwaar tegen aan te tekenen en wij als inwoners van de gemeente Oldebroek het recht hebben op zorgvuldig beleid. En begrijp ons niet verkeerd: wij begrijpen dat er arbeidsmigranten zijn en komen, maar de vragen zijn op welke wijze en hoeveel arbeidsmigranten wij willen en kunnen herbergen mede in het licht van aankomende wetgeving hiervoor en het tegengaan van het all-in-one-concept van werkgevers (uitzendbureaus).
In het door u geschetste procesvoorstel doet u voorkomen dat u beleid kan opstellen in een periode van medio tot eind november. Daar waar andere Veluwse gemeenten zich hebben georganiseerd en dit vraagstuk regionaal willen bezien, lijkt de Gemeente Oldebroek op eigen kracht te willen functioneren. Wij vragen ons af of dit past bij „zorgvuldig beleid‟. Ook met de kennis dat er medio 2012 vanuit de landelijke politiek nieuwe wetgeving is te verwachten.
Tijdens het overleg van 21 oktober is ons door u en de heer Schaafsma te verstaan gegeven dat wij maar vooral in overleg moeten treden met de initiatiefnemer en Delta Wonen om het vraagstuk vooral „klein‟ te houden. Dit vraagstuk over arbeidsmigratie is te groot voor een buurtcomité.
Dat komt over als afschuiven van problematiek waardoor beleid niet meer noodzakelijk is.
De term “onafhankelijk” technisch voorzitter, is bij deze komen te vervallen.
Nogmaals hameren wij op zorgvuldig gemeentelijk beleid rondom arbeidsmigranten.
Zonder hiermee volledig te willen zijn, zijn er talloze vragen te stellen:
- Bieden wij hier huisvesting voor alleen de arbeidsmigranten in de gemeente of bieden en creëren wij op voorhand onbeperkte huisvesting voor omringende plaatsen en voor arbeidsplaatsen in de polder?
- Wat is de behoefte in onze gemeente? De regio? De provincie?
- Wat is het effect op de gemeentelijke financiën als 40% short stay overgaat naar long stay en arbeidsmigranten worden werkloos (al groot probleem in de regio‟s waar nu veel arbeidsmigranten verblijven uit de MOE-landen – zie CBS-) en gelet op korte arbeidsverleden snel komen te vervallen in de bijstand? (Een bijstandsgerechtigde kost de gemeente in totaal ca € 15.500,= per persoon per jaar –bron NVG- ).
- Heeft de gemeente daar al voldoende onderzoek naar gedaan? Willen we hiervoor de belastingen verhogen of andere beleidspunten voor laten vallen?
- Hoeveel arbeidsmigranten willen we maximaal herbergen? Via de Stentor hebben wij gelezen dat ook de eigenaar van de Heidehoek een wijziging van zijn bestemming heeft aangevraagd voor permanente huisvesting (op de andere helft van het terrein kan immers altijd short stay plaatsvinden, dit is o.a. ook al van toepassing bij landgoed ‟t Loo waar wisselend huisjes gehuurd worden door MOE-landers, het is aan de exploitant om dit wel of niet toe te staan).
- Hoe wordt verkeersveiligheid beheerst en drankgebruik tegen gegaan?
- Hoe wordt buurtoverlast tegen gegaan en gereguleerd?
- Hoe wordt huisvestingsproblematiek en veiligheid van de EU flexwerkers gegarandeerd?
- Hoe wordt veiligheid in de buurt beheerst en gegarandeerd bij een beperkte inzet van politie?
- Hoe gaat het „regulerend‟ mechanisme werken, zoals tijdens de informatiebijeenkomst op 18.10.2011 is benoemd, en welke controle punten worden ingebouwd om beheersbaarheid te garanderen?
- Hoe gaat de gemeente de regie van dit initiatief nemen?
All-in-one-concept sterk ter discussie
Met ingang van volgend jaar is er sprake van beleid waarbij arbeidsmigranten zich overal kunnen vestigen in een gemeente. Juist dan is beleid noodzakelijk om tools in handen te hebben om het voorgestelde all-in-one concept in de Willem de Zwijger kazerne tegen te gaan. Een concept dat sterk ter discussie staat en waarvoor de 2e kamer aan het kabinet heeft opgedragen om vóór de zomervakantie van 2012 huisvestingsbeleid te ontwikkelen dat erin voorziet dat grote concentraties van arbeidsmigranten wordt voorkomen en dat huisvesting voldoet aan in Nederland algemeen aanvaarde kwaliteitsnormen. Het beleid moet meetbaar zijn en helder maken hoe verantwoordelijkheden verdeeld zijn (dit mede in het kader om uitbuiting tegen te gaan). De provincie en gemeenten in samenspraak met de woningcorporaties dienen hier invulling aan te geven.
Daar komt bij dat er in Nederland geen enkel voorbeeld bekend is van dergelijke grote concentraties arbeidsmigranten (van vooralsnog 300!) die zo dicht gesitueerd is bij een woonwijk van eveneens een kleine 300 bewoners. U gaf aan dat deze er wel zijn en zal ons voorbeelden doen toekomen. Ook hierover hebben wij niets meer van u vernomen.
De initiatiefnemers hebben benadrukt dat de wettelijke norm (slechts!)10m2 is per bewoner en er 11.000m2 bebouwd oppervlakte is en ze daardoor in principe kunnen uitbreiden naar 1.100 bewoners. Hoe wil de gemeente, als een bestemmingswijzing eenmaal is goedgekeurd, geen beleid heeft geformuleerd, een “vervolgaanvraag” weigeren? Het is niet ondenkbeeldig dat na deze aanvraag er vervolgaanvragen komen door initiatiefnemer of bij doorverkoop van volgende eigenaren.
Emotie en veiligheid
Belangrijke onderdelen zijn emotie en veiligheid. Door bewoners is op de informatieavond duidelijk aangegeven dat men een gevoel heeft van onveiligheid en dat men boos is rondom het ingediende voorstel. Mede daar dit terechte gevoel wordt gestaafd door rapporten van onder andere het sociaal cultureel planbureau. Waarom zo dicht bij een buurt waarvoor een beeld kwaliteitsplan voor is ontwikkeld en de uitgangspunten een evenwichtig samengestelde woonwijk moest zijn, etc.
Op dit punt heeft initiatiefnemer aangegeven de orde te willen handhaven binnen het eigen terrein. Echter, de burgemeester blijft te allen tijde verantwoordelijk voor de Openbare Orde en Veiligheid. De burgemeester begeeft zich in stilzwijgen op dit punt, ondanks het feit dat men veel belang hechtte aan de geuite emoties.
Naïviteit rondom het proces
Naast het gewenste beleid draagt het proces waarin wij ons bevinden ook niet bij aan een beter draagvlak. Toegegeven is dat een journalist zijn huiswerk goed had gedaan en dat deze aanvraag daardoor voortijdig in de openbaarheid is gekomen. Mede door het verder handelen door het college wordt oprecht getwijfeld of de huidige openheid wel echt gemeend is of een samenloop van omstandigheden. Verder bleek dat raadsleden tijdens de informatiebijeenkomst op 18.10.2011 van de burgemeester niet hun mening mochten ventileren. Bewoners wilden graag de standpunten van de diverse fracties horen. Gemeenteambtenaren hadden een zwijgen over deze case.
Tenslotte wijzen wij op de ongelukkige en gebrekkige communicatie in deze case. De schriftelijke vastlegging van de bijeenkomst op 21 oktober is daar weer zo‟n voorbeeld van. Zo‟n vastlegging is pas definitief en akkoord en voor publicatie beschikbaar als beide partijen daar akkoord op hebben gegeven. Tot op heden is ook hier weinig zorgvuldigheid op te bespeuren. Dat is wel uw verantwoordelijkheid.
Goed begin is het halve werk: het dilemma
Los van het beleid en het proces staan wij voor een dilemma. Het was verstandiger geweest als Delta Wonen in de buurt had aangegeven dat het pand te koop stond. Tot oktober 2011 is er alleen - in de media- gesproken over mogelijke nieuwe huurders. Daarnaast was het handiger geweest om vooraf met de gemeente en de buurt in overleg te treden alvorens een koopovereenkomst te sluiten. Uiteraard begrijpen wij dat het pand een herbestemming moet krijgen, maar het lijkt nu een ordinaire, maatschappelijke en een financieel gewenste deal voor Delta Wonen.
- Ordinair: het pand waarin veel overheidsgeld is gestoken, is uiteindelijk onder de marktwaarde verkocht. Voor Delta Wonen geeft dit een aanmerkelijke boekwinst.
- Financieel: Strikt genomen is dit het toepassen van het in de jaren 90 afgeschafte bruteringprincipe van overheid naar woningcorporaties.
- Maatschappelijk: Delta Wonen heeft beterschap belooft op gebied van wonen voor ouderen. Deze verplichting had men al, alleen ontbrak het kennelijk aan de middelen. Hiermee ontduikt zij haar verantwoordelijkheid die zij in 1999/2002 had genomen jegens de aanpalende buurt.
Geen passende aanvraag op de huidige bestemming
De vraag ligt voor of het mogelijk is om vooralsnog 300 arbeidsmigranten uit de MOE-landen te huisvesten in de Willem de Zwijgerkazerne. Daarvoor moet de hoofdbestemming van het pand „Wonen of verblijf‟ worden. Dhr. Geert Terwel gaf al eerder aan dan „zijn gang te gaan‟. Echter, er is een aanvraag gedaan voor vooralsnog 300 arbeidsmigranten. Deze mogen niet gehuisvest worden in de huidige bestemming van het pand. Voorjaar 2011 heeft de gemeente al de bestemming gewijzigd voor een mogelijk verzoek van Landstede voor een internationale sportschool met internaatfunctie. Ook toen is de buurt niet adequaat geïnformeerd (een regeltje in de rubriek gemeentenieuws nagelaten). De „wonen-component‟ is nu ondergeschikt aan de hoofdbestemming. De Hoenderloo Groep heeft eerder aangegeven dat er maximaal 150 bewoners te plaatsen zijn in het complex voor een draaglijk verblijfscomfort voor de bewoners.
Mandaat
Het buurtcomité heeft mandaat gekregen om het woord te doen namens de buurt. Dit mandaat is nog steeds van kracht zolang de gemeente niet overgaat tot het voeren van beleid met betrekking tot arbeidsmigratie uit de MOE-landen voor de gemeente Oldebroek. Er is op 21.10.2011 afgesproken dat de buurt zich breder gaat organiseren zodat er met meer dan alleen vertegenwoordigers van de zogenaamde “boswoningen” overleg kan worden gevoerd over nader te bepalen vervolgacties. De vertegenwoordigers, maximaal 10, zullen bestaan uit bewoners van de naastgelegen wijk, een ondernemer en van bewoners van de Zuiderzeestraatweg /Hoeloosweg/Achterkamp en Voorkamp.
In het overleg op 21 oktober jl. hebben wij afgesproken dat zowel gemeente als Delta Wonen zou bijdragen (locatie) en helpen met het opstellen van een brief en uitnodigingen om dit proces vlot te trekken (uiterlijk woensdag 26.10.2011). Tot op heden is daar door zowel gemeente als Delta Wonen geen actie op ondernomen. Wij vinden dat zeer kwalijk. Het buurtcomité heeft daarop zelf maar weer het initiatief genomen om dit te regelen.
Conclusie
Door de handelswijze van het college, is er een complex dilemma ontstaan. Voor dit dilemma bestaat geen draagvlak. Wij eisen een zorgvuldig opgesteld gemeentelijk beleid inzake arbeidsmigranten, maar ook rondom de geuite emoties en veiligheid. Ook willen wij in het kader van de Wet Openbaar Bestuur, wat al eerder is verzocht door enkele bewoners van het buurtcomité, volledige openheid van zaken hebben van het college en onze gestelde vragen ook schriftelijk beantwoord zien met een volledige toelichting. Wij zijn van mening dat het college nu aan zet is.
Het is voor een ieder duidelijk dat het door u bepleite voorgestelde proces om technisch juridische redenen voor de bewoners en het buurtcomité niet bespreekbaar is in het kader van planschade.
In de tussentijd gaan wij als buurt ons verder organiseren om mogelijke vervolgstappen te definiëren.
Hoogachtend,
Buurtcomité Willem de Zwijger kazerne.